Ով կտրում է, թող նա էլ փոխհատուցի, ասում են Մարցի բնակիչները

ԷկոԼուր

Լոռու մարզի Մարց գյուղը ճանապարհից հեռու է, մոտակայքում արդյունաբերական օբյեկտներ չկան: Բայց այն թեժ կետ է: Գյուղն իր վրա կրում է անտառային բիզնեսի ազդեցությունը, որը գյուղի հաշվին է փող աշխատում, բայց մարդիկ գործնականում այդ ամենից ոչինչ չեն ստանում:

Անտառը եւ գյուղատնտեսությունը Մարցում մարդկանց ապրելու հիմքն են: Երիտասարդները` որպես վարձու աշխատողներ, կտրում են անտառը: Մյուսները զբաղվում են գյուղատնտեսությամբ: Գյուղատնտեսությունը նույնպես կապված է անտառի հետ, որտեղ տեղակայված են գյուղատնտեսական նշանակության հողերը, բարձր լեռնային արոտավայրերը, խոտհարքերը: «Մեր մեղրը առաջ կուսակցական ղեկավարների սեղանին էր լինում, իսկ այժմ այն գնալով քչանում է»,- ասում է Մարցի տարեցներից մեկը:

Գյուղին ամենից մոտ անտառային տարածքներում արդյունաբերական անտառ գրեթե չի մնացել: Իսկ այն անտառը, որ մնացել է, կիսով չափ կտրտված է: Լավ ծառերի համար պետք է ավելի վերեւ բարձրանալ եւ հեռու գնալ: Մնացած անտառային հատվածները ոչ միշտ են պիտանի բնակիչների համար, քանի որ նրանցով անտառի խորքն է գնում ծանր տեխնիկան:

«Լեռնային աղբյուրի հունը փոխվել է, եւ ջուրը լցվում է արոտավայրերը: Մենք կանոնավոր այդ հողի համար հարկ ենք վճարում, իսկ օգտվել չենք կարող: Ո՞վ է մեզ փոխհատուցելու վնասները: Ով կտրում է, նա էլ թող փոխհատուցի: Կամ էլ թող ինձ ազատեն հարկերից այնքան ժամանակ, մինչեւ չվերականգնեն իմ խոտհարքը»,- ասում է գյուղի բնակչուհին: «Մեր անտառը փչացել է: Այն, ինչ մենք առաջ անտառից ունեինք, հիմա չունենք: Նույնիսկ անտառապահները մերը չեն: Գալիս են անտառտնտեսությունից, մեզ հետ չեն խորհրդակցում, չեն հարցնում, թե որտեղ կտրեն, ինչ հատվածում, բայց չէ որ դա մեր անտառն է»,- ասում են Մարցի բնակիչները: Նրանք կարծում են, որ գյուղի ճանապարհների եւ տարածքների օգտագործման համար գյուղը պետք է փոխհատուցում ստանա: «Մեր ճանապարհները փչացնում են փայտով բեռնված մեքենաները: Անցուդարձ են անում օրվա եւ գիշերվա ցանկացած ժամի: Մեզ ասում են, որ հիմա շուկայական տնտեսություն է, եւ որ մենք պետք է ինքներս մեր մասին հոգ տանենք, այլ ոչ թե պետությունը: Դե թող շուկայական գներով վճարեն»,- ասաց Մարցի տարեց մի  բնակիչ:

Բուժքույր Գայանե Քոչինյանն ուշադրություն է հրավիրում նրա վրա, որ կլիման եւ պայմանները գյուղում նույնպես փոխվել են դեպի վատը: Նա կարծում է, որ պատճառներից մեկը հատված անտառն է: «Մենք ջրի մեծ կարիք ունենք: Հիմա ամբողջ ժամանակ երաշտ է, ոռոգման համար ջուրը չի հերիքում, ամեն ինչ չորանում է: Մենք ուզում ենք, որ մեր գյուղում կրկին անտառատնկում կատարեն, եւ այդ ժամանակ, հնարավոր է` մեր գյուղը կրկին կծաղկի»:

«ԷկոԼուր»-ի հետ զրույցում «Հայանտառ» ՊՈԱԿ-ի տնօրեն Մարտուն Մաթեւոսյանը նշեց, որ անտառտնտեսությունների պլանները կազմված են 10 տարվա համար, եւ որ նրանց հիմքում ընկած են անտառին վերաբերող գիտական ուսումնասիրություններ: Այդ պլանների մեջ մտնում են հատումների համար որոշված անտառային հատվածներ: «Սակայն անտառային մենեջմենթ-պլանը դոգմա չէ: Մենք ջանում ենք հաշվի առնել բնակիչների կարծիքը, եւ եթե նրանք հիմնավոր կարծիք ներկայացնեն, ապա կարող ենք փոփոխություններ մտցնել մենեջմենթ պլանում, օրինակ` փոխենք անտառահատումների տարածքը»,- ասաց «Հայանտառ»-ի տնօրենը:

Փոխհատուցման հարցն այդքան հեշտ չի լուծվում: Այդ հարցին«ԷկոԼուր»-ը կանդրադառնա հետագա նյութերում:

Հուլիս 26, 2011 at 14:30